Trung Quốc trước cơ hội thu hút dự trữ vàng của các ngân hàng trung ương châu Âu từ Mỹ?

Ngân hàng Trung ương Hà Lan (De Nederlandsche Bank) cho biết trong một thông cáo báo chí ngày 2/9 rằng họ đã chuyển 86 tấn vàng từ các kho chứa ở Hoa Kỳ và Canada đến London trong khoảng thời gian từ từ tháng 3 đến tháng 8. Sau khi chuyển địa điểm, tỷ lệ vàng của Hà Lan được nắm giữ tại New York đã giảm 12,8 điểm phần trăm xuống còn 18,5%. Ngân hàng trung ương này liên kết động thái này với “tình trạng bất ổn địa chính trị ngày càng gia tăng” và cho biết sẽ “tăng cường khả năng chuẩn bị ứng phó khủng hoảng”.

“Việc phân bổ cân bằng hơn lượng vàng dự trữ giữa Bắc Mỹ, Vương quốc Anh và Hà Lan giúp phân tán rủi ro”, De Nederlandsche Bank cho biết. Các ngân hàng trung ương châu Âu dường như đang thống nhất trong việc đánh giá lại lượng vàng dự trữ ở nước ngoài. Trong kết quả được công bố vào tháng 4, ngân hàng trung ương Pháp cho biết họ đã bán 129 tấn vàng thỏi được cất giữ tại New York trước khi mua lại lượng vàng thỏi tiêu chuẩn cao tương đương ở châu Âu. Serbia và Đức cũng đã thực hiện các hành động tương tự trong những năm gần đây.

“Đã có một sự thay đổi cơ bản trong cách các quốc gia nhìn nhận về sự an toàn của tài sản chủ quyền của họ, và sự thay đổi này sẽ không đảo ngược trong ngắn hạn bất kể căng thẳng địa chính trị giảm bớt hay leo thang”, bà Liang Yonghui, Phó tổng thư ký chi nhánh vàng và bạc của Hiệp hội Công nghiệp Kim loại màu Trung Quốc, cho biết. Bà nói rằng chất xúc tác sớm nhất cho sự thay đổi này có thể bắt nguồn từ năm 2022, khi xung đột tại Ukraine nổ ra.

Năm đó, một phần dự trữ vàng của Nga tại các thị trường nước ngoài đã bị đóng băng, điều này đã đảo ngược nhận thức lâu nay của nhiều quốc gia về sự an toàn của tài sản dự trữ ở nước ngoài”, bà Liang cho biết.

Khảo sát Dự trữ Vàng của Ngân hàng Trung ương năm 2026 do Hội đồng Vàng Thế giới công bố vào tháng 6 cho thấy sự gia tăng trong việc điều chỉnh địa điểm lưu trữ vàng của các ngân hàng trung ương. Trong số 76 ngân hàng trung ương tham gia khảo sát, 10% cho biết đã đa dạng hóa địa điểm lưu trữ ở nước ngoài trong 12 tháng trước đó – điều mà hội đồng mô tả là “sự gia tăng đáng kể” so với 2% trong khảo sát năm 2025. 7% trong số người hỏi cho biết có kế hoạch tăng cường lưu trữ vàng trong nước trong 12 tháng tới, trong khi 9% dự định đa dạng hóa địa điểm lưu trữ ở nước ngoài – tăng từ 2% trong khảo sát năm ngoái. “Dựa trên các ví dụ và ảnh hưởng của các ngân hàng trung ương châu Âu, nhiều quốc gia dự kiến ​​sẽ đánh giá lại tài sản dự trữ ở nước ngoài của họ”, bà Liang nói. Trong bối cảnh đó, Trung Quốc đã đẩy nhanh việc xây dựng thêm cơ sở hạ tầng lưu giữ vàng, với Thượng Hải và Hồng Kông đi đầu. Thượng Hải đã đặt nền móng trong vấn đề này từ năm 2021 khi chính quyền thành phố ban hành các chính sách hỗ trợ cải cách và mở cửa cấp cao của Phố Đông. Một điều khoản trong đó nêu rõ việc phát triển “một kho dự trữ kim loại quý quy mô quốc gia lớn”, nhiệm vụ này được giao cho Sàn giao dịch vàng Thượng Hải. Kể từ đó, rất ít thông tin cập nhật chính thức về dự án này được đưa ra. Một lãnh đạo của sàn giao dịch, người yêu cầu giấu tên, cho biết công việc vẫn đang được tiến hành, với mục tiêu thu hút dự trữ vàng từ các ngân hàng trung ương nước ngoài..

Trong khi đó, Hồng Kông đang định vị mình là trung tâm giao dịch vàng khu vực, với kế hoạch mở rộng sức chứa kho vàng lên hơn 2.000 tấn trong vòng 3 năm. Là một phần của nỗ lực này, thành phố gần đây đã triển khai hệ thống thanh toán bù trừ vàng thí điểm, với sự tham gia của 11 ngân hàng Trung Quốc và quốc tế.

“Khung tài chính này đảm bảo dự trữ vàng của Trung Quốc – dù được lưu trữ trong nước hay ngoài nước – hoạt động độc lập với các hệ thống thể chế nước ngoài,” Yan Zeyang, một nhà nghiên cứu tại Viện Quan hệ Quốc tế Đương đại Trung Quốc có trụ sở tại Bắc Kinh, đã viết trong một bài báo được công bố vào tháng Giêng. “Đồng thời, nó có thể cung cấp các lựa chọn lưu trữ an toàn cho các ngân hàng trung ương khác. Trong bối cảnh rủi ro trừng phạt đô la gia tăng, Trung Quốc sẵn sàng thu hút dòng vốn dự trữ vàng vào Thượng Hải và Hồng Kông, điều này sẽ củng cố hơn nữa ảnh hưởng của Trung Quốc trong thị trường vàng toàn cầu.”

Vào cuối tháng 8, sau 22 tháng liên tiếp mua vàng của ngân hàng trung ương, Trung Quốc nắm giữ hơn 2.300 tấn dự trữ vàng, tuy nhiên không tiết lộ bao nhiêu trong số đó được lưu trữ ở nước ngoài.

H.Y