Bộ Công Thương: Không để lợi dụng giá xăng dầu giảm để "neo" giá hàng hóa bất hợp lý

Trả lời câu hỏi của phóng viên tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 6/2026 diễn ra ngày 4/7 liên quan đến quản lý giá xăng dầu, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết, Bộ sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành và địa phương tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng biến động thị trường để giữ giá bất hợp lý, đồng thời yêu cầu doanh nghiệp chủ động điều chỉnh giá khi chi phí đầu vào giảm.

Đảm bảo nguồn cung xăng dầu trong mọi tình huống

Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến phức tạp, đặc biệt là những tác động từ xung đột và biến động của thị trường năng lượng, lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Bộ Chính trị, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, cùng các bộ, ngành đã có nhiều chỉ đạo quyết liệt nhằm bảo đảm ổn định thị trường xăng dầu.

Mục tiêu xuyên suốt là bảo đảm nguồn cung xăng dầu cho thị trường trong nước trong mọi tình huống, đồng thời điều hành giá xăng dầu phù hợp với diễn biến thị trường, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Riêng đối với lĩnh vực xăng dầu, Chính phủ đã ban hành khoảng 7-8 nghị quyết; Thủ tướng Chính phủ cũng ban hành nhiều quyết định, công điện với các chỉ đạo cụ thể, quyết liệt để thực hiện 2 mục tiêu nêu trên.

Bên cạnh đó, Bộ Công Thương cùng các bộ, ngành đã phối hợp chặt chẽ trong công tác quản lý, điều hành, chỉ đạo các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh, phân phối xăng dầu thực hiện nghiêm các quy định, góp phần bảo đảm nguồn cung ổn định cho thị trường.

Cùng với sự tham gia tích cực của các doanh nghiệp đầu mối và thương nhân kinh doanh xăng dầu, đến nay, Việt Nam đã bảo đảm được cả nguồn cung lẫn việc điều hành giá xăng dầu một cách hợp lý. Kết quả này đã được lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội và Chính phủ ghi nhận.

Trong thời gian tới, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục thực hiện đúng các mục tiêu Chính phủ đề ra, đồng thời điều hành giá xăng dầu linh hoạt, phù hợp với diễn biến thị trường, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng.

Yêu cầu hàng hóa giảm giá tương ứng khi chi phí đầu vào giảm

Mặc dù giá xăng dầu đã giảm xuống mức thấp hơn so với giai đoạn trước, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho rằng, mặt bằng giá của nhiều mặt hàng trên thị trường vẫn chưa được điều chỉnh tương ứng. Một trong những nguyên nhân là vẫn còn tồn tại tâm lý lợi dụng biến động thị trường để duy trì mức giá cao không hợp lý.

"Rất mong chúng ta bỏ tâm lý lợi dụng biến động thị trường để giữ giá bất hợp lý. Đây không chỉ là câu chuyện quản lý, mà còn liên quan đến nhận thức và tâm lý của các chủ thể tham gia thị trường", Thứ trưởng nhấn mạnh.

Để khắc phục tình trạng này, Bộ Công Thương đã yêu cầu các địa phương, doanh nghiệp và các thương nhân tiến hành rà soát, điều chỉnh mặt bằng giá theo hướng hợp lý hơn.

Theo đó, nếu doanh nghiệp trước đây lý giải việc tăng giá hàng hóa do chi phí xăng dầu tăng thì khi giá xăng dầu giảm, giá hàng hóa cũng cần được điều chỉnh giảm tương ứng theo mức độ tác động của chi phí đầu vào.

"Không thể tồn tại tâm lý kiên trì giữ giá ở mức bất hợp lý khi các yếu tố hình thành giá đã thay đổi", Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh.

Tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm hành vi găm hàng, giữ giá

Để bảo đảm thị trường vận hành minh bạch, Bộ Công Thương đã chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường từ Trung ương đến địa phương tăng cường kiểm tra, rà soát các hành vi vi phạm pháp luật về giá.

Trong đó, trọng tâm là các hành vi không niêm yết giá, bán không đúng giá niêm yết, găm hàng, đầu cơ hoặc cố tình giữ giá trái quy định.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, thời gian qua, lực lượng quản lý thị trường đã phát hiện và xử lý nhiều vụ việc vi phạm liên quan đến quản lý giá. Công tác kiểm tra, giám sát sẽ tiếp tục được đẩy mạnh trong thời gian tới nhằm góp phần đưa mặt bằng giá hàng hóa về mức hợp lý hơn.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, Bộ Công Thương khuyến cáo cần thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về giá, bao gồm niêm yết giá đầy đủ, bán đúng giá niêm yết, thực hiện kê khai giá đối với các mặt hàng thuộc diện phải kê khai.

Đồng thời, doanh nghiệp cần thường xuyên rà soát cơ cấu chi phí sản xuất, kinh doanh để chủ động điều chỉnh giá bán khi các yếu tố đầu vào, đặc biệt là giá nhiên liệu, giảm; tuyệt đối không lợi dụng biến động thị trường để tăng giá hoặc giữ giá bất hợp lý.

Về phía người tiêu dùng, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân khuyến nghị người dân theo dõi thông tin từ các nguồn chính thống, tránh tâm lý mua tích trữ theo đám đông vì điều này cũng có thể tạo thêm áp lực đối với thị trường và mặt bằng giá.

Bên cạnh đó, người dân cần chủ động phản ánh kịp thời tới các cơ quan chức năng, đặc biệt là lực lượng quản lý thị trường tại địa phương, nếu phát hiện các trường hợp bán hàng không đúng giá niêm yết, bán cao hơn giá niêm yết hoặc có dấu hiệu đầu cơ, găm hàng.

Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương, với sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và người tiêu dùng, kỳ vọng trong thời gian tới mặt bằng giá của nhiều loại hàng hóa sẽ được điều chỉnh phù hợp với xu hướng giảm của giá xăng dầu, qua đó góp phần ổn định thị trường, kiểm soát lạm phát và bảo đảm quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng.