Rau quả Việt Nam tăng tốc, xuất khẩu 8 tháng đạt 5,87 tỷ USD

Sầu riêng tiếp tục là động lực tăng trưởng

Hoạt động xuất khẩu rau quả của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực trong tháng 8/2026, khi kim ngạch xuất khẩu lần thứ 2 liên tiếp vượt mốc 1 tỷ USD/tháng. Đà tăng này chủ yếu được hỗ trợ bởi nguồn cung sầu riêng bước vào giai đoạn thu hoạch rộ, cùng sự gia tăng xuất khẩu của nhiều nhóm rau quả tươi và chế biến.

Theo ước tính của Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam trong tháng 8/2026 đạt khoảng 1,1 tỷ USD, tăng 1,3% so với tháng trước và tăng 14,6% so với cùng kỳ năm 2025.

Tính chung 8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu rau quả đạt khoảng 5,87 tỷ USD, tăng 21,8% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, ngành hàng đã tiến gần mốc 5,8 tỷ USD sớm hơn so với năm 2025, khi phải đến tháng 9 năm ngoái kim ngạch mới vượt ngưỡng này.

Sầu riêng tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng xuất khẩu rau quả của Việt Nam. Đặc biệt, trong tháng 8, nguồn cung từ các vùng trồng tại Tây Nguyên, trong đó có Đắk Lắk và Lâm Đồng, bước vào giai đoạn thu hoạch rộ, tạo điều kiện thuận lợi để gia tăng lượng hàng xuất khẩu.

Theo số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, riêng tháng 7/2026, xuất khẩu sầu riêng đạt khoảng 681,2 triệu USD, tăng 30,2% so với tháng trước và tăng 81% so với cùng kỳ năm 2025. Lũy kế 7 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt khoảng 1,77 tỷ USD, tăng 47,1% so với cùng kỳ năm trước, chiếm 36,98% tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả.

Không chỉ sầu riêng, nhiều mặt hàng khác cũng đóng góp vào tăng trưởng chung của ngành rau quả như dừa, hạt dẻ cười, chanh leo, mít, ớt, dứa, bưởi và hoa cúc. Việc đa dạng hóa nhóm sản phẩm giúp ngành hàng giảm phụ thuộc vào một số mặt hàng chủ lực, đồng thời mở rộng khả năng đáp ứng nhu cầu tại nhiều thị trường.

Trong những tháng cuối năm, nguồn cung sầu riêng được dự báo tiếp tục hỗ trợ xuất khẩu. Tháng 9 và tháng 10 là thời điểm sầu riêng tại một số tỉnh Tây Nguyên như Đắk Lắk, Lâm Đồng và Gia Lai bước vào chính vụ thu hoạch. Trong khi đó, vụ sầu riêng mùa hè của Thái Lan đã kết thúc, tạo thêm dư địa cho sầu riêng Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Theo triển vọng nguồn cung và thị trường hiện nay, xuất khẩu sầu riêng có thể tiếp tục đóng góp đáng kể vào kim ngạch rau quả trong những tháng cuối năm.

Nhu cầu nhập khẩu rau quả EU tiếp tục tăng

Bên cạnh các thị trường truyền thống, EU đang nổi lên là khu vực có dư địa đáng kể đối với rau quả Việt Nam, đặc biệt là các sản phẩm nhiệt đới và hàng chế biến.

Theo Cơ quan Thống kê châu Âu, trong 6 tháng đầu năm 2026, EU nhập khẩu rau, hoa, củ, quả và sản phẩm chế biến thuộc các nhóm HS 06, 07, 08 và 20 từ các thị trường ngoại khối đạt khoảng 23 tỷ EUR, tương đương 26,81 tỷ USD, tăng 1,84% so với cùng kỳ năm 2025. Số liệu không bao gồm hạt điều thuộc các mã HS 080131 và 080132.

Nhu cầu nhập khẩu từ ngoài khối được hỗ trợ bởi những biến động về nguồn cung nội địa. Thời tiết không thuận lợi khiến sản lượng một số loại trái cây tại EU giảm, trong đó có nhóm cam quýt, táo, nho và trái cây có hạt. Điều này thúc đẩy các nhà nhập khẩu tăng tìm kiếm nguồn hàng từ Nam Mỹ, châu Phi và Đông Nam Á nhằm bù đắp thiếu hụt.

Cùng với đó, nhu cầu tiêu dùng tại EU có dấu hiệu cải thiện trong nửa đầu năm 2026 khi tăng trưởng kinh tế tích cực hơn, qua đó hỗ trợ sức mua đối với nhóm trái cây nhiệt đới như chuối, xoài, chanh leo, bơ và sầu riêng, cũng như các sản phẩm rau quả chế biến.

Tuy nhiên, người tiêu dùng châu Âu vẫn chịu tác động từ chi phí sinh hoạt cao và có xu hướng quan tâm nhiều hơn đến giá bán. Vì vậy, những sản phẩm có chất lượng ổn định, mức giá hợp lý và bao bì thuận tiện được dự báo có lợi thế hơn trên thị trường.

Đối với nhà cung cấp, yêu cầu về chất lượng và an toàn thực phẩm tiếp tục là rào cản đáng chú ý. Các nhà nhập khẩu EU kiểm soát chặt giới hạn dư lượng tối đa đối với hóa chất bảo vệ thực vật, đồng thời ngày càng quan tâm đến tính bền vững trong chuỗi cung ứng, bao bì và giảm thiểu rác thải nhựa.

Do đó, các sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn như GlobalGAP, Organic và các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm có nhiều lợi thế hơn trong cạnh tranh.

Việt Nam tăng thị phần tại EU

Cơ cấu nguồn cung rau quả ngoại khối của EU tiếp tục khá đa dạng, với sự tham gia của các khu vực Nam Mỹ, châu Phi và châu Á.

Trong đó, nhóm các nước Mỹ Latinh như Peru, Ecuador và Brazil chiếm khoảng 15,18% tổng kim ngạch nhập khẩu rau quả ngoại khối của EU. Các sản phẩm chủ lực gồm chuối, bơ, xoài tươi, nho, việt quất và cam quýt. Đây là khu vực có lợi thế về quy mô sản xuất và khả năng cung ứng ổn định cho thị trường châu Âu.

Tại châu Phi, Morocco, Ai Cập và Nam Phi tiếp tục giữ vai trò quan trọng nhờ lợi thế về khoảng cách địa lý và khả năng cung ứng các loại trái cây, rau củ theo mùa. Trong 6 tháng đầu năm 2026, thị phần của ba thị trường này lần lượt đạt 9,55%, 5,51% và 5,24% tổng kim ngạch nhập khẩu rau quả ngoại khối của EU.

Trong khi đó, châu Á có lợi thế ở nhóm trái cây nhiệt đới và sản phẩm chế biến. Trung Quốc, Việt Nam, Thái Lan, Philippines và Ấn Độ là những nguồn cung đáng chú ý của khu vực.

Đáng chú ý, Việt Nam tiếp tục ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao tại thị trường EU. Theo số liệu của Cơ quan Thống kê châu Âu, Việt Nam là nguồn cung rau quả ngoại khối lớn thứ 23 của EU trong nửa đầu năm 2026, với kim ngạch nhập khẩu từ Việt Nam tăng 26% so với cùng kỳ năm trước.

Thị phần rau quả Việt Nam trong tổng kim ngạch nhập khẩu rau quả của EU từ thị trường ngoại khối tăng từ 0,81% trong 6 tháng đầu năm 2025 lên 1% trong cùng kỳ năm 2026.

Mức tăng này cho thấy dư địa mở rộng thị phần của rau quả Việt Nam tại EU còn đáng kể, nhất là đối với nhóm sản phẩm nhiệt đới và rau quả chế biến sâu. Việc đáp ứng ngày càng tốt hơn các yêu cầu về an toàn thực phẩm, kiểm dịch thực vật và truy xuất nguồn gốc cũng là yếu tố quan trọng để doanh nghiệp duy trì và mở rộng thị trường.

Với kết quả đạt được trong 8 tháng đầu năm, xuất khẩu rau quả Việt Nam được kỳ vọng tiếp tục duy trì đà tăng trong những tháng cuối năm, nhờ sự kết hợp giữa nguồn cung trong nước và nhu cầu nhập khẩu quốc tế.

Ngoài sầu riêng, nhu cầu theo mùa tại Trung Quốc và các thị trường Đông Bắc Á trong quý IV cũng có thể hỗ trợ xuất khẩu các mặt hàng như thanh long, dừa tươi, bưởi, xoài và chanh leo khi bước vào các dịp lễ, Tết.

Đồng thời, nhóm sản phẩm chế biến như rau quả sấy, cấp đông IQF và nước ép tiếp tục là hướng đi có tiềm năng, nhờ tận dụng được nguồn nguyên liệu trong nước và kéo dài thời gian bảo quản.

Đối với thị trường EU, dư địa tăng trưởng không chỉ nằm ở việc gia tăng sản lượng xuất khẩu mà còn ở khả năng nâng tỷ trọng sản phẩm chế biến, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng cao và xây dựng chuỗi cung ứng ổn định.

Trong bối cảnh nhu cầu nhập khẩu rau quả ngoại khối của EU tiếp tục tăng, việc thị phần của Việt Nam cải thiện từ 0,81% lên 1% cho thấy ngành hàng đang từng bước mở rộng vị thế. Tuy nhiên, để duy trì tốc độ tăng trưởng, doanh nghiệp cần tiếp tục đầu tư vào vùng nguyên liệu, kiểm soát dư lượng, truy xuất nguồn gốc và chế biến sâu, thay vì chỉ dựa vào lợi thế về sản lượng và mùa vụ.