Theo số liệu của chính phủ công bố ngày 24/4/2026, chỉ số giá tiêu dùng cốt lõi của Nhật Bản trong tháng 3 đã tăng 1,8% so với cùng kỳ năm ngoái do chi phí năng lượng tăng cao vì giá dầu thô tăng vọt trong bối cảnh xung đột ở Trung Đông.
Sự gia tăng của chỉ số giá tiêu dùng trên toàn quốc, không bao gồm thực phẩm tươi sống dễ biến động, diễn ra sau mức tăng 1,6% trong tháng 2, khi chỉ số này tăng chưa đến 2% lần đầu tiên sau gần 4 năm, theo Bộ Nội vụ và Truyền thông.
Trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3, chỉ số CPI cốt lõi tăng 2,7% so với cùng kỳ năm trước, chủ yếu phản ánh sự tăng vọt của giá gạo, vốn đã tăng kỷ lục 48,9% trong năm báo cáo. Tuy nhiên, chỉ số này vẫn giữ nguyên so với năm tài chính 2024.
Việc bãi bỏ thuế xăng tạm thời vào ngày 31/12 năm ngoái đã dẫn đến sự chậm lại trong tốc độ tăng giá tiêu dùng trong tháng 1 và tháng 2, nhưng áp lực lạm phát mới vẫn còn do giá dầu thô tăng cao. Thuế này đã bị bãi bỏ để giảm bớt gánh nặng cho các hộ gia đình đang phải vật lộn với lạm phát.
Trong tháng 3, chi phí năng lượng giảm 5,7% sau khi giảm 9,1% trong tháng 2, với giá xăng giảm 5,4% so với cùng kỳ năm trước, so với mức giảm 14,9% của tháng trước đó.
Chi phí nhiên liệu tăng cao có thể tiếp tục được bù đắp một phần trong khi chương trình trợ cấp của chính phủ vẫn còn hiệu lực.
Chính phủ đã quyết định hỗ trợ các nhà bán buôn để giữ giá bán lẻ xăng trung bình ở mức khoảng 170 Yên/lít. Trước khi có sự hỗ trợ tài chính, giá xăng đã đạt mức cao kỷ lục 190,80 Yên/lít vào ngày 16/3. Nhật Bản phụ thuộc vào Trung Đông hơn 95% lượng dầu nhập khẩu.
Tuy nhiên, các nhà phân tích cho biết, nhiều sản phẩm khác có thể chứng kiến giá tăng khi các nhà sản xuất gấp rút tìm kiếm nguồn cung thay thế sau khi nguồn cung các sản phẩm dầu mỏ bị gián đoạn do việc đóng cửa eo biển Hormuz.
Các sản phẩm dầu mỏ, đặc biệt là naphtha, được sử dụng để sản xuất các hóa chất được sử dụng rộng rãi trong sản xuất các sản phẩm bao gồm nhựa và vật tư y tế thiết yếu.
Các nhà phân tích cho biết, đồng Yên yếu hơn so với đô la Mỹ, vốn thu hút lực mua như một loại tiền tệ trú ẩn an toàn, cũng được lo ngại sẽ đẩy chi phí nhập khẩu lên cao.
Takeshi Minami, kinh tế trưởng tại Viện Nghiên cứu Norinchukin cho biết, rất có khả năng lạm phát lõi sẽ vẫn ở mức cao do việc đóng cửa eo biển Hormuz kéo dài và giá dầu thô tăng.
Ông nói: "Trong thời gian tới, có khả năng tác động sẽ lan rộng, bao gồm việc tăng giá các sản phẩm có nguồn gốc từ dầu mỏ như nhựa, chi phí sản xuất thực phẩm tăng do khó khăn trong việc mua phân bón và chi phí logistics tăng."
Dữ liệu ngày 24/4 (thứ Sáu) sẽ nằm trong số các tài liệu được nghiên cứu tại cuộc họp chính sách kéo dài 2 ngày của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản bắt đầu từ đầu tuần tới, khi Hội đồng Chính sách sẽ quyết định liệu việc tăng lãi suất chính sách từ mức 0,75% hiện tại có cần thiết để đạt được mục tiêu lạm phát 2% một cách bền vững hay không.
Trong bối cảnh những bất ổn dai dẳng ở Trung Đông, các nhà phân tích thị trường chưa nhận được tín hiệu rõ ràng nào từ Thống đốc Kazuo Ueda về việc cần thiết phải tăng lãi suất, do đó, họ dự đoán ngân hàng sẽ duy trì chính sách tiền tệ ổn định trong thời điểm hiện tại.
Tuy nhiên, ông Ueda cũng đã ra tín hiệu sẵn sàng tiếp tục tăng lãi suất nếu nền kinh tế và giá cả diễn biến phù hợp với dự báo của ngân hàng.
Mặc dù tỷ lệ lạm phát lõi đã giảm xuống dưới mức mục tiêu 2% trong tháng 3, tháng thứ hai liên tiếp, chỉ số giá công bố vào cuối tháng 3 để nắm bắt xu hướng cơ bản cho thấy lạm phát đã tăng 2,2% trong tháng 2 so với cùng kỳ năm ngoái.
Chỉ số này không bao gồm ảnh hưởng của các chính sách như chương trình giáo dục miễn phí, các biện pháp giảm gánh nặng chi phí nhiên liệu và tiện ích cũng như giá cả thực phẩm tươi sống dễ biến động. Việc công bố chỉ số này được thị trường xem là dấu hiệu báo trước cho một đợt tăng lãi suất tiếp theo.