Tin tức

Quốc hội chính thức thông qua 3 Luật lớn về nhà ở, đất đai và bất động sản

Minh Đức • 21/11/2026 12:38

Sáng ngày 21/11, tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội đã tiến hành biểu quyết thông qua 3 Luật liên quan đến bất động sản gồm: Luật Nhà ở (sửa đổi); Luật Đất đai (sửa đổi); Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

Quốc hội thông qua Luật Nhà ở (sửa đổi)

Luat NO
Quốc hội chính thức thông qua Luật Nhà ở (sửa đổi). Ảnh: quochoi.vn

Với 467/485 (tỷ lệ 93,59%) đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội chính thức thông qua Luật Nhà ở (sửa đổi). Luật gồm 13 Chương, 129 Điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2027.

Trước khi các đại biểu Quốc hội bấm nút thông qua đã nghe Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi).

Dự thảo Luật đã tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội về sở hữu nhà ở của các tổ chức, cá nhân nước ngoài. Một số quy định tiếp tục được kế thừa chính sách đã được quy định tại Luật Nhà ở năm 2023, bảo đảm thống nhất, đồng bộ với Luật Đầu tư, Luật Đất đai.

Về nghĩa vụ nhà ở cho thuê, nhà ở xã hội trong các dự án nhà ở thương mại, dự thảo luật quy định Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định việc chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở thương mại phải dành một phần diện tích đất ở trong dự án để xây dựng nhà ở cho thuê, nhà ở xã hội và giao Chính phủ quy định về quy mô dự án, tỷ lệ diện tích đất ở phải dành cho quy định tại khoản này.

Về nhà ở cho thuê, dự thảo luật quy định dự án nhà ở cho thuê bao gồm nhà ở cho thuê do Nhà nước tạo lập từ nguồn quỹ nhà ở của địa phương; nhà ở cho thuê được đầu tư xây dựng từ nguồn vốn ngoài Nhà nước tiếp tục kế thừa chính sách nhà ở xã hội để cho thuê tại Chương nhà ở chính sách.

Liên quan tới nhà ở xã hội, dự thảo luật quy định phát triển, quản lý sử dụng nhà ở xã hội, trong đó quy định về bán, cho thuê mua, cho thuê nhà ở xã hội sau 5 năm theo hướng chỉ bán lại nhà ở cho đúng đối tượng, giá bán chỉ do các bên thỏa thuận và không phải nộp tiền sử dụng đất.

Đối với quản lý sử dụng nhà chung cư, Bộ trưởng cho biết, dự thảo luật đã quy định rõ các vấn đề được hội nghị nhà chung cư quyết định, trong đó bổ sung cơ chế giám sát ban quản trị, cơ chế phối hợp với chính quyền địa phương. Đồng thời quy định quyền và nghĩa vụ của ban quản trị nhà chung cư, trong đó quyết định việc ban quản trị có thể trực tiếp hoặc thuê tổ chức cá nhân phù hợp để thực hiện một số công việc của ban quản trị nhằm nâng cao chất lượng quản lý giám sát cho ban quản trị. Giao cho Bộ Xây dựng quy định về việc hoạt động của đơn vị quản lý vận hành nhà chung cư và quy định trách nhiệm bàn giao kinh phí bảo trì.

Quốc hội thông qua Luật Đất đai (sửa đổi)

Luat DD
Quốc hội chính thức thông qua Luật Đất đai (sửa đổi). Ảnh: quochoi.vn

Với 466/479 (tỷ lệ 93,39%) đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội chính thức thông qua Luật Đất đai (sửa đổi). Luật Đất đai (sửa đổi) gồm 13 Chương, 112 Điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2027, trừ trường hợp quy định tại khoản 4, 5 Điều 109 của Luật này.

Trước khi các đại biểu Quốc hội bấm nút thông qua đã nghe Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi).

Về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, Bộ trưởng cho biết, dự thảo luật đã được tiếp thu, hoàn thiện theo hướng quy định rõ quyền do đối tượng được hưởng quyền và các điều kiện thực hiện quyền thống nhất với dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) và dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi).

Về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất thể chế theo đúng tinh thần Nghị quyết số 21 tiến tới chỉ có một quy hoạch chung thống nhất trên một địa bàn. Dự thảo luật đã hoàn thiện theo hướng không lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp tỉnh, phương án sử dụng đất là một nội dung của quy hoạch tỉnh. Ở cấp xã không có quy hoạch sử dụng đất cấp xã và kế hoạch sử dụng đất cấp xã là một nội dung để thực hiện quy hoạch chung được phân cấp, được cập nhật các nội dung của quy hoạch tỉnh, quy hoạch đô thị và nông thôn, quy hoạch ngành có sử dụng đất để theo dõi việc quản lý sử dụng đất tại địa phương.

Về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, dự thảo luật đã bổ sung quy định chặt chẽ hơn. Về giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, ý kiến của cơ quan thẩm tra, dự thảo luật đã bãi bỏ quy định căn cứ giao đất, cho thuê đất để thực hiện dự án đầu tư được xem xét trên cơ sở đánh giá về tiến độ sử dụng đất, tiến độ đầu tư của dự án đầu tư. Đối với quy định về giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá, đấu thầu thuộc trường hợp được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, Chính phủ đề xuất giữ nguyên như phương án Chính phủ đã trình Quốc hội.

Về tài chính đất đai, giá đất, bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, theo quy định của luật này được ban hành để áp dụng từ ngày 1/1/2028. Các quy định về giá đất tại Luật Đất đai năm 2024, Nghị quyết số 254 được áp dụng cho các trường hợp đến hết ngày 31/12/2027. Về chuyển biện pháp thu hồi đất sang biện pháp tài chính thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với đất bỏ hoang, dự thảo luật đã quy định cụ thể về tính tiền sử dụng đất tăng thêm, tiền thuê đất tăng thêm đối với dự án đầu tư không đưa đất vào sử dụng, chậm đưa đất vào sử dụng.

Về đăng ký, cấp giấy chứng nhận, dự thảo luật đã mở rộng xem xét cấp giấy chứng nhận cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng trước ngày 1/8/2024 do nhận chuyển nhượng nhưng chưa thực hiện thủ tục chuyển quyền theo đúng tinh thần Nghị quyết số 21.

Quốc hội thông qua Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi)

qh21.11.jpg
Quốc hội chính thức thông qua Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Ảnh: quochoi.vn

Với 471/479 (tỷ lệ 94,39%) đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Luật gồm 10 Chương, 63 Điều, giảm 20 Điều so với Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023 và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2027.

Luật Kinh doanh bất động sản được thông qua nhằm tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý đối với hoạt động kinh doanh bất động sản, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch của thị trường, tăng cường trách nhiệm của chủ đầu tư, doanh nghiệp kinh doanh bất động sản và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân tham gia giao dịch.

Một trong những nội dung đáng chú ý của Luật là quy định trách nhiệm công khai thông tin về bất động sản, dự án bất động sản trước khi đưa vào kinh doanh. Theo đó, chủ đầu tư phải công khai đầy đủ, trung thực, chính xác thông tin trên Hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản và trang thông tin thuộc quyền sử dụng của doanh nghiệp.

Các thông tin phải công khai bao gồm: thông tin pháp lý về đầu tư, đất đai, quy hoạch, xây dựng; các hạn chế về quyền sở hữu, quyền sử dụng bất động sản (nếu có); thông tin về tranh chấp, thế chấp; hợp đồng được chủ đầu tư sử dụng để ký kết với khách hàng và các thông tin khác liên quan đến bất động sản, dự án bất động sản. Khi có thay đổi, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật thông tin đã công khai.

Luật cũng quy định các hành vi bị nghiêm cấm trong kinh doanh bất động sản, trong đó có kinh doanh bất động sản không đủ điều kiện; giả mạo tài liệu, cố ý làm sai lệch thông tin; không công khai thông tin theo quy định; gian lận, lừa dối, lừa đảo trong kinh doanh bất động sản và thu, sử dụng tiền của bên mua, bên thuê mua trái quy định của pháp luật.

Đối với doanh nghiệp kinh doanh bất động sản thông qua dự án, Luật quy định điều kiện về vốn chủ sở hữu không thấp hơn 20% tổng vốn đầu tư đối với dự án có quy mô sử dụng đất dưới 20 ha và không thấp hơn 15% tổng vốn đầu tư đối với dự án có quy mô sử dụng đất từ 20 ha trở lên. Trường hợp doanh nghiệp đồng thời thực hiện nhiều dự án, phải bảo đảm vốn chủ sở hữu được phân bổ đủ để đáp ứng tỷ lệ quy định đối với từng dự án.

Luật cũng có các quy định nhằm tăng cường bảo vệ quyền lợi của người mua nhà. Theo đó, Luật quy định rõ điều kiện đưa bất động sản hình thành trong tương lai vào kinh doanh. Cụ thể, nhà ở, công trình xây dựng phải được khởi công theo quy định của pháp luật về xây dựng; có giấy tờ về quyền sử dụng đất, giấy tờ về xây dựng và các hồ sơ liên quan. Đối với nhà chung cư, tòa nhà hỗn hợp có nhà ở, phải có giấy tờ chứng minh đã được nghiệm thu hoàn thành xây dựng phần móng.

Trước khi ký hợp đồng bán, cho thuê mua nhà ở, phần diện tích sàn trong công trình xây dựng có mục đích lưu trú hình thành trong tương lai, chủ đầu tư phải có văn bản thông báo cho cơ quan chuyên môn về kinh doanh bất động sản thuộc UBND cấp tỉnh để kiểm tra điều kiện.

Đáng chú ý, chủ đầu tư chỉ được thu tiền đặt cọc không quá 5% giá bán, cho thuê mua bất động sản để bảo đảm việc ký kết hợp đồng khi bất động sản đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh. Thỏa thuận đặt cọc phải ghi rõ giá bán, giá cho thuê mua bất động sản và khoản tiền đặt cọc được tính vào số tiền thanh toán lần đầu của hợp đồng.

Luật cũng quy định cụ thể tiến độ thanh toán. Đối với mua bán nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai, lần thanh toán đầu tiên không quá 30% giá trị hợp đồng, bao gồm cả tiền đặt cọc; các lần tiếp theo phải phù hợp với tiến độ xây dựng. Tổng số tiền chủ đầu tư được thu trước khi bàn giao bất động sản không quá 70% giá trị hợp đồng; trường hợp bên bán là tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài thuộc diện quy định thì không quá 50%.

Bên cạnh quy định về điều kiện kinh doanh và thanh toán, Luật tiếp tục làm rõ trách nhiệm của chủ đầu tư dự án bất động sản. Chủ đầu tư phải bảo đảm nguồn tài chính để thực hiện dự án đúng tiến độ; đầu tư xây dựng nhà ở, công trình xây dựng và hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội theo đúng quy hoạch, thiết kế được phê duyệt và các quy định có liên quan.

Trong thời hạn 50 ngày kể từ ngày bàn giao nhà ở cho bên mua hoặc kể từ thời điểm bên thuê mua nhà ở đã thanh toán đủ tiền theo thỏa thuận, chủ đầu tư phải nộp hồ sơ đề nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận cho bên mua, bên thuê mua, trừ trường hợp người mua, thuê mua tự nguyện thực hiện thủ tục này.

Đọc tiếp
(0) Bình luận
Nổi bật
Đừng bỏ lỡ
Quốc hội chính thức thông qua 3 Luật lớn về nhà ở, đất đai và bất động sản
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO