Siết chặt quản lý thuế, hoạt động kinh doanh, vận chuyển xăng dầu khu vực biên giới

Dấu hiệu bất thường từ ra soát hóa đơn

Cục Thuế (Bộ Tài chính) vừa có Công văn số 1976/CT-DNL gửi tới Thuế các tỉnh, thành phố và Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn về việc tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm về thuế trong kinh doanh xăng dầu.

Cục Thuế cho biết, triển khai ý kiến chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ tại Công văn số 2389/VPCP-V.I của Văn phòng Chính phủ về việc công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại trong kinh doanh xăng dầu, qua rà soát cơ sở dữ liệu về hóa đơn điện tử đối với một số doanh nghiệp (DN) kinh doanh xăng dầu cho thấy một số dấu hiệu bất thường (số lượng hàng bán trước và sau thời điểm điều chỉnh giá có sự biến động mạnh, cá biệt có những DN tổng sản lượng xuất bán trong 2 ngày trước lớn gấp hơn 3 lần sản lượng 2 ngày sau thời điểm tăng giá), tiềm ẩn nguy cơ rủi ro cao trong quản lý thuế.

Căn cứ Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH 14 quy định về kiểm tra thuế tại trụ sở của người nộp thuế, căn cứ quy định tại Nghị định 123/2020/NĐ-CP, Nghị định số 70/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định về hóa đơn, chứng từ, để tiến hành rà soát, kiểm tra đột xuất, tăng cường công tác quản lý thuế, chống thất thu ngân sách nhà nước, kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm về thuế trong kinh doanh xăng dầu, Cục Thuế yêu cầu Thuế tỉnh, thành phố, Chi cục Thuế DN lớn tập trung nguồn lực thực hiện rà soát, phân tích dữ liệu về khai thuế, hóa đơn điện tử, sản lượng bán hàng, doanh thu, tồn kho,… trước và sau thời điểm Nhà nước điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu, xác định DN có rủi ro cao thuộc phạm vi quản lý trực tiếp, kiểm tra đột xuất,

Nội dung kiểm tra bao gồm: Kiểm tra việc khai, nộp thuế giá trị gia tăng, thuế bảo vệ môi trường; Kiểm tra việc lập hóa đơn điện tử từng lần bán hàng đối với mặt hàng xăng, dầu; Thời kỳ kiểm tra là từ tháng 1/2026 đến hết tháng 3/2026.

Theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP. Nghị định 70/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định về hóa đơn, chứng từ, thời điểm lập hóa đơn điện tử đối với kinh doanh xăng dầu là thời điểm kết thúc việc bán hàng theo từng lần bán; DN phải chuyển nguyên trạng hóa đơn điện tử đã lập về cơ quan thuế.

Trên cơ sở đó, cơ quan thuế sẽ tập trung kiểm tra lượng xăng dầu hàng bán ra của DN tại các ngày: trước, trong và sau ngày Nhà nước điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu. Đây là những ngày sản lượng xăng, dầu xuất bán biến động lớn hơn nhiều so với các ngày khác.

Cục Thuế lưu ý: Kiểm tra việc số lượng hóa đơn điện tử xuất trong ngày, lưu ý các hóa đơn điện tử có sản lượng lớn; Đối chiếu sổ sách kế toán bán hàng để đối chiếu lượng hàng hóa đã bán với hóa đơn đã phát hành và hàng hóa đã thực tế xuất kho; Kiểm tra sổ sách xuất, nhập, tồn kho theo ngày/ca bán hàng để xác định khối lượng tồn kho chính xác tại thời điểm điều chỉnh giá xăng dầu; Kiểm tra chứng từ, thủ tục xuất hàng, nhập hàng của DN kinh doanh xăng dầu.

Đối với các khách hàng mua số lượng xăng dầu lớn bất thường, chú ý cần kiểm tra phương tiện vận chuyển xăng dầu, kho chứa xăng dầu của các khách hàng mua số lượng lớn; hợp đồng mua bán hàng, điều kiện, thời gian giao hàng, nhận hàng.

Trường hợp phát hiện các dấu hiệu về hành vi găm hàng, đầu cơ, hạn chế bán ra nhằm trục lợi khi giá biến động; hành vi lập và sử dụng hóa đơn không đúng thời điểm hoặc không phản ánh đúng bản chất giao dịch; các hành vi gian lận về giá, chuyển lợi nhuận giữa các đơn vị có quan hệ liên kết; hành vi không xuất hóa đơn, xuất hóa đơn không đầy đủ, rủi ro trong việc chấp hành pháp luật thì xử lý nghiêm theo quy định hoặc củng cố hồ sơ chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý theo quy định.

Trong Công văn, Cục Thuế cho biết, Cục chuyển toàn bộ các thông tin, dữ liệu đã thu thập, phân tích sơ bộ xuống Thuế các tỉnh, thành phố để rà soát, nghiên cứu và triển khai đồng bộ, thống nhất.

Các Thuế tỉnh, thành phố và Chi cục Thuế DN lớn triển khai thực hiện và kết thúc trong tháng 4/2026. Trường hợp không thể thực hiện kiểm tra DN thì Thuế tỉnh, thành phố, Chi cục Thuế DN lớn phải báo cáo rõ lý do.

Siết chặt quản lý kinh doanh, vận chuyển xăng dầu khu vực biên giới

Trước nguy cơ thất thoát nguồn cung và mất an toàn cháy nổ từ hoạt động thu gom, vận chuyển xăng dầu trái phép qua biên giới theo thông tin phản ánh từ một số phương tiện thông tin đại chúng, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cũng vừa có công văn hỏa tốc yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm vi phạm trong kinh doanh, vận chuyển xăng dầu tại khu vực biên giới.

Thời gian gần đây, một số phương tiện thông tin đại chúng phản ánh tình trạng các cá nhân, tiểu thương tại khu vực cửa khẩu, đặc biệt tại Lao Bảo (Quảng Trị), có dấu hiệu thu gom xăng dầu từ các cửa hàng bán lẻ. Các đối tượng tiến hành cải tạo phương tiện vận chuyển, lắp thêm thùng chứa nhiên liệu để đưa xăng dầu sang nước láng giềng tiêu thụ nhằm hưởng chênh lệch giá.

Theo đánh giá của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, các hành vi nêu trên, nếu không được kiểm soát kịp thời, có nguy cơ gây thất thoát nguồn cung trong nước, đồng thời tiềm ẩn rủi ro mất an toàn cháy nổ trong quá trình vận chuyển và lưu trữ.

Trong Văn bản hỏa tốc gửi Sở Công Thương các tỉnh, thành phố, đặc biệt là các địa phương có đường biên giới, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước yêu cầu tăng cường công tác quản lý, kiểm tra và xử lý vi phạm.

Theo đó, các lực lượng chức năng được đề nghị chủ trì, phối hợp chặt chẽ với công an, hải quan và bộ đội biên phòng để giám sát hoạt động tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu cũng như trên các tuyến đường bộ, đường thủy, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi găm hàng hoặc bán với số lượng lớn cho các đối tượng có dấu hiệu thu gom xuất lậu.

Bên cạnh đó, các địa phương cần thiết lập đường dây nóng nhằm tiếp nhận phản ánh của người dân về các điểm tập kết xăng dầu trái phép, đồng thời tăng cường vận động các DN kinh doanh xăng dầu ký cam kết không tiếp tay cho hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại.

Trong thời gian từ đầu năm 2026 đến nay, tình hình địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, xung đột leo thang tại Trung Đông và nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu thô qua các tuyến vận chuyển trọng yếu đã khiến cho giá dầu thô thế giới tăng đột biến, kéo theo giá xăng dầu trong nước có nhiều biến động mạnh, đặc biệt trong tháng 3/2026 với 5 lần điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu.