Phát huy tối đa tiềm lực của khu vực doanh nghiệp tư nhân, tạo động lực vững chắc để Việt Nam tiến lên

Tập trung phân tích về tăng trưởng GDP hai con số, phát triển kinh tế xã hội nhanh và bền vững

Điều hành nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh cho biết, theo chương trình, Quốc hội dành 1,5 ngày (ngày 29/10 và sáng 30/10) thảo luận tại hội trường về 4 nội dung, bao gồm:

Một là, đánh giá kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2025; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2026.

Hai là, kết quả thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch 5 năm giai đoạn 2021-2025: phát triển kinh tế-xã hội; cơ cấu lại nền kinh tế.

Ba là, báo cáo của Chính phủ, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Kiểm sát nhân dân tối cao về việc ban hành văn bản điều chỉnh nội dung thuộc thẩm quyền của Quốc hội để xử lý vấn đề phát sinh khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy Nhà nước, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và tháo gỡ vướng mắc do quy định của pháp luật (theo quy định của Luật Tổ chức Chính phủ, Luật Tổ chức chính quyền địa phương, Nghị quyết số 190/2025/QH15 của Quốc hội quy định về xử lý một số vấn đề liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy Nhà nước, Nghị quyết số 206/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật);

Bốn là, báo cáo của Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao về tình hình thi hành Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội năm 2025.

Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh cho biết, các nội dung trên đã được đại biểu Quốc hội thảo luận tại Tổ, với 175 ý kiến đại biểu phát biểu. Các ý kiến của đại biểu đã được Tổng Thư ký Quốc hội tổng hợp và gửi đến đại biểu Quốc hội nghiên cứu và tiếp thu.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu Quốc hội tập trung cho ý kiến vào các nội dung đã được nêu trong Tờ trình, các Báo cáo của Chính phủ, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao và các báo cáo thẩm tra, gợi ý thảo luận của các cơ quan của Quốc hội.

Các đại biểu Quốc hội tập trung phân tích, làm rõ kết quả đạt được trong thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2025; việc ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, thúc đẩy tăng trưởng, giải ngân đầu tư công, phát triển thị trường, xuất nhập khẩu, bảo đảm an sinh xã hội và đời sống Nhân dân. Đồng thời chỉ ra những hạn chế, thách thức đang đặt ra trong điều hành và tổ chức thực hiện.

Trên cơ sở đó, kiến nghị các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, đột phá để thực hiện hiệu quả, đạt được các mục tiêu, chỉ tiêu của năm 2026 và các năm tiếp theo: tăng trưởng GDP hai con số, phát triển kinh tế xã hội nhanh và bền vững gắn với chuyển đổi xanh, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Phó Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị đại biểu cho ý kiến về kết quả thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch 5 năm 2021-2025, tập trung đánh giá mức độ hoàn thành các chỉ tiêu chủ yếu, hiệu quả của quá trình cơ cấu lại nền kinh tế, gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng.

Đồng thời, phân tích những hạn chế trong cơ cấu lại đầu tư công, doanh nghiệp nhà nước, tài chính, ngân hàng và đề xuất các giải pháp bảo đảm thực hiện phát triển bền vững trong giai đoạn 2026-2030.

Đại biểu cũng cho ý kiến về việc ban hành văn bản điều hành nội dung thuộc thẩm quyền của Quốc hội nhằm xử lý vấn đề phát sinh khi sắp xếp tổ chức bộ máy, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.

Quốc hội tập trung đánh giá tính đồng bộ, tính thống nhất của hệ thống pháp luật, làm rõ những vướng mắc khi thực hiện các Nghị quyết 190, Nghị quyết 206 của Quốc hội. Kiến nghị giải pháp hoàn thiện cơ chế, quy trình, tăng cường trách nhiệm, giải trình, kiểm soát quyền lực trong quản lý điều hành.

Về tình hình thi hành Hiến pháp, Luật, Nghị quyết của Quốc hội và các văn bản quy phạm pháp luật năm 2025, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh đề nghị các đại biểu Quốc hội tập trung làm rõ kết quả, tồn tại, nguyên nhân trong công tác tổ chức thi hành pháp luật; kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa văn bản; nêu kiến nghị để nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi pháp luật, đảm bảo tính thống nhất, kỷ cương, đáp ứng yêu cầu quản trị quốc gia trong giai đoạn mới.

Kinh tế tư nhân là động lực dài hạn cho sự phát triển

Thảo luận tại hội trường, các đại biểu đã dành nhiều quan tâm đến phát triển kinh tế tư nhân. Đại biểu Nguyễn Như So, đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh cho biết, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu biến động bởi xung đột, thuế quan và khí hậu, Việt Nam vẫn vươn lên như “hải đăng kinh tế” của khu vực: GDP quý III tăng 8,23%, xuất siêu đạt 16,82 tỷ USD, FDI kỷ lục 28,54 tỷ USD - minh chứng cho niềm tin quốc tế vào sức bật Việt Nam.

Song để biến thành tựu ngắn hạn thành năng lực bền vững, đại biểu Nguyễn Như So cho rằng, cần có một chiến lược phát triển lấy kinh tế tư nhân làm “động cơ phản lực”, là mũi nhọn sáng tạo và nền tảng tự chủ quốc gia.

Cụ thể, để khơi dậy tiềm lực doanh nghiệp tư nhân, đưa Việt Nam tiến vững chắc trên con đường tăng trưởng xanh, độc lập và thịnh vượng, đại biểu Nguyễn Như So đề nghị, cần tái cấu trúc mạnh mẽ sản xuất và xuất khẩu theo hướng nâng cao giá trị gia tăng nội địa, coi đây là nhiệm vụ chiến lược để xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ.

Trong bối cảnh chủ nghĩa bảo hộ lan rộng và thương mại toàn cầu thu hẹp, Việt Nam không thể tiếp tục dựa vào mở rộng quy mô xuất khẩu, mà phải chuyển trọng tâm sang tăng hàm lượng giá trị trong nước. Hiện tỷ lệ nội địa hóa mới đạt 36,6%, thấp hơn đáng kể so với Trung Quốc (67,1%), Thái Lan (58,4%) hay Ấn Độ (53,3%), khiến Việt Nam dễ bị lệ thuộc, hoặc rơi vào vai trò “công xưởng trung chuyển”, khó đáp ứng tiêu chí FTA, đối mặt nguy cơ bị áp thuế cao. Vì vậy, cần ưu tiên hình thành lực lượng doanh nghiệp nội địa đủ quy mô và năng lực làm trụ cột cho nền kinh tế.

"Chính sách hỗ trợ phải tập trung vào tăng tỷ lệ nội địa hóa nguyên liệu, sản phẩm; thúc đẩy chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và phát triển năng lực thiết kế, chế tạo trong nước", đại biểu đến từ tỉnh Bắc Ninh phát biểu.

Trong thu hút FDI, đại biểu Nguyễn Như So cho rằng, cần quy định rõ cam kết nội địa hóa, chuyển giao công nghệ và liên kết với doanh nghiệp Việt Nam. FDI phải là chất xúc tác cho năng lực sản xuất trong nước, nâng tầm giá trị “Made in Vietnam”, giúp doanh nghiệp Việt vươn lên làm chủ các khâu có giá trị cao trong chuỗi cung ứng toàn cầu - nền tảng cho một nền kinh tế tự chủ và bền vững.

Đồng quan điểm, đại biểu Trần Văn Tuấn, đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh cho hay, cùng với việc xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia, cũng cần coi doanh nghiệp nhỏ và vừa là xương sống của nền kinh tế.

Theo đại biểu Trần Văn Tuấn, trong giai đoạn tới, bên cạnh tiếp tục phát huy những động lực tăng trưởng từ đầu tư công, thu hút đầu tư FDI và xuất khẩu, cần nhanh chóng thể chế hóa quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp theo tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4 tháng 6 năm 2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân. Qua đó, tạo động lực mạnh mẽ hơn từ khu vực kinh tế tư nhân, nhất là từ các doanh nghiệp nhỏ và vừa, để thúc đẩy kinh tế phát triển nhanh và bền vững.

Chú trọng tiếp tục xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật với những cơ chế chính sách sáng tạo. Tạo môi trường thông thoáng, minh bạch, khuyến khích kinh tế tư nhân phát triển, nhất là về đất đai, hạ tầng, đầu tư, tài chính, tín dụng, khoa học công nghệ, sáng tạo, chuyển đổi số, nhân lực.

Cũng tại phiên thảo luận, bên cạnh các ý kiến đóng góp hoàn thiện các chính sách kinh tế vĩ mô, các lĩnh vực xã hội, văn hóa giáo dục, y tế... một số đại biểu cũng đề nghị Quốc hội, Chính phủ có giải pháp tổng thể, đồng bộ, ưu tiên đầu tư phát triển các vùng kinh tế, đảm bảo sự kết nối liên thông, phát triển đồng đều giữa các vùng miền, đóng góp vào sự phát triển chung đất nước.