Tiếp thu thấu đáo ý kiến đại biểu, hoàn thiện dự thảo Luật sửa đổi 3 luật liên quan ngành Ngân hàng

Tại Phiên thảo luận, các đại biểu đã phát biểu, đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết vào Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng nhằm hoàn thiện thể chế tài chính - ngân hàng, giải quyết các vướng mắc thực tiễn và đáp ứng chuẩn mực quốc tế.

Giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết, các ý kiến của đại biểu Quốc hội rất tâm huyết, sâu sắc và toàn diện cho dự án Luật mà Chính phủ trình và tinh thần là ủng hộ cao đối với dự án Luật. Tuy nhiên, cũng có nhiều ý kiến cụ thể, xác đáng để hoàn thiện dự thảo Luật này.

Tiếp thu các ý kiến phát biểu của đại biểu Quốc hội, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn đã làm rõ các nội dung liên quan đến quy định về quản lý ngoại hối, cơ chế xử lý biến động tài chính của Ngân hàng Trung ương và các biện pháp phòng, chống rửa tiền theo chuẩn quốc tế, làm rõ về hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp đối với Ngân hàng thương mại...

Cụ thể, về sử dụng ngoại hối (Điều 31a), liên quan đến sử dụng ngoại hối, Thống đốc cho biết, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) xây dựng dự thảo trên cơ sở nâng cấp các quy định quản lý ngoại hối từ Pháp lệnh Ngoại hối lên thành luật. Theo nguyên tắc pháp lý, những vấn đề liên quan đến hạn chế quyền của công dân phải do luật quy định.

Một số đại biểu có đề nghị cần quy định rất chi tiết, cụ thể ngay trong luật. Tuy nhiên, NHNN đã báo cáo và thể hiện trong dự thảo mới nhất: trừ những trường hợp đã được luật của Quốc hội quy định cụ thể, rõ ràng, các trường hợp khác sẽ do NHNN quy định.

Thực tế, Thông tư 32/2023/TT-NHNN đã quy định chi tiết 16 trường hợp đặc thù. Các quy định này nhằm tạo quyền cho người dân và doanh nghiệp, bao quát nhiều trường hợp đặc thù như niêm yết giá hay định giá bằng ngoại tệ. Do đã được quy định sẵn, vận hành ổn định trong các thông tư và tiếp tục được cập nhật trong dự thảo lần này, việc đưa quá chi tiết toàn bộ các trường hợp này vào luật là không thực sự cần thiết.

Về cơ chế tài chính và xử lý chênh lệch thu chi âm, Thống đốc Phạm Đức Ấn nhấn mạnh, kết quả tài chính của NHNN không phải là lợi nhuận và hoạt động của NHNN không vì mục tiêu lợi nhuận. Với tư cách vừa là cơ quan quản lý nhà nước, vừa thực hiện vai trò Ngân hàng Trung ương, các công cụ can thiệp thị trường của NHNN có lúc tạo ra thu nhập, nhưng trong nhiều trường hợp cần thiết, NHNN phải chấp nhận chi phí âm để can thiệp ổn định tỷ giá, lãi suất, qua đó mang lại lợi ích cho toàn bộ nền kinh tế. Do đó, việc luật hóa cơ chế xử lý chênh lệch thu chi âm là hoàn toàn phù hợp với thông lệ quốc tế và tinh thần Nghị quyết 160/2024/QH15 của Quốc hội.

Về đại lý quản lý tài sản bảo đảm trái phiếu, Thống đốc NHNN cho biết, luật chỉ quy định về mặt "thẩm quyền" cho phép ngân hàng thương mại được thực hiện nghiệp vụ. Còn các quy định chi tiết để tách bạch trách nhiệm, tránh lừa đảo, đảm bảo công khai minh bạch sẽ do pháp luật về chứng khoán quy định cụ thể.

Liên quan đến các dấu hiệu giao dịch đáng ngờ, Thống đốc cho biết, NHNN đã bám sát 20 khuyến nghị của Lực lượng Đặc nhiệm Tài chính (FATF) và các nhóm vấn đề do FATF đưa ra. Cách làm này nhằm đảm bảo các tổ chức quốc tế đánh giá mức độ tuân thủ của Việt Nam một cách dễ dàng, thuận lợi nhất. NHNN đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính và Bộ Công an để tiếp thu, hoàn thiện các nội dung này và sẽ tiếp tục chỉnh lý trên cơ sở ý kiến của các đại biểu Quốc hội.

“Do thời lượng giải trình trực tiếp tại hội trường có hạn, thay mặt Chính phủ, NHNN xin cam kết sẽ tiếp thu toàn diện, đầy đủ và sâu sắc tất cả ý kiến của các đại biểu Quốc hội để tiếp tục chỉnh lý, hoàn thiện dự án Luật, báo cáo trình Quốc hội xem xét, thông qua”, Thống đốc phát biểu.

Kết luận nội dung thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng nhấn mạnh, đây là dự án Luật sửa đổi đồng thời ba luật liên quan trực tiếp đến chức năng, nhiệm vụ hoạt động của NHNN, về quy định quản lý ngoại hối; hoạt động phòng, chống rửa tiền; hoạt động của ngân hàng thương mại trên thị trường trái phiếu doanh nghiệp.

“Các vị đại biểu Quốc hội đã có 52 lượt phát biểu ý kiến tại Tổ và ý kiến bằng văn bản; có 13 ý kiến phát biểu tại Hội trường. Các ý kiến phát biểu của các đại biểu Quốc hội đều rất tâm huyết, trách nhiệm”, Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết.

Nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tổng hợp đầy đủ ý kiến của đại biểu Quốc hội cả ở Tổ và ở Hội trường để gửi Chính phủ, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị cơ quan thẩm tra và cơ quan soạn thảo phối hợp chặt chẽ, tiếp thu thấu đáo toàn bộ ý kiến đại biểu, đảm bảo dự thảo Luật sau khi chỉnh lý chặt chẽ, thống nhất, khả thi và đáp ứng yêu cầu của thực tiễn.

“Do thời gian từ nay đến cuối Kỳ họp không nhiều, việc tiếp thu, hoàn thiện dự thảo Luật cần tiến hành khẩn trương, đồng thời, bảo đảm chất lượng, đúng quy định của pháp luật và đủ thời gian để Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước khi gửi các đại biểu Quốc hội nghiên cứu, xem xét khi biểu quyết thông qua”, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị.