Hoạt động ngân hàng quý IV/2026: Tín dụng dẫn dắt đà phục hồi

Áp lực rủi ro và nhu cầu dịch vụ ngân hàng duy trì đà cải thiện

Đúng như dự báo ở kỳ điều tra trước, mặt bằng rủi ro tổng thể của các nhóm khách hàng được các TCTD nhận định tiếp tục tăng nhẹ trong quý III/2026 nhưng sẽ tăng chậm lại trong quý IV/2026.

Tính chung cả năm 2026, mặt bằng rủi ro tổng thể của tất cả các nhóm khách hàng đều được dự báo tăng nhẹ so với năm 2025, đảo chiều so với nhận định giảm nhẹ của năm trước. Trong đó, 2 nhóm khách hàng được đánh giá dễ tổn thương hơn là các công ty cổ phần, trách nhiệm hữu hạn, doanh nghiệp tư nhân và nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Sang năm 2027, mặt bằng rủi ro tổng thể được dự báo sẽ giữ ổn định hoặc tiếp tục xu hướng tăng nhẹ so với năm 2026.

Bên cạnh yếu tố rủi ro, nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng bao gồm gửi tiền, thanh toán và vay vốn trong quý III/2026 tiếp tục duy trì đà cải thiện. Trong đó, nhu cầu gửi tiền và thanh toán ghi nhận mức cải thiện mạnh hơn quý trước, trong khi nhu cầu vay vốn tuy vẫn tăng nhiều nhất nhưng có tốc độ chậm lại so với quý liền trước.

Đáng chú ý, nhu cầu vay vốn của khối tổ chức kinh tế tiếp tục cao hơn khách hàng cá nhân, với dấu hiệu tăng rõ rệt từ các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Khối ngân hàng thương mại cổ phần quy mô nhỏ là nhóm đánh giá nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng tăng mạnh nhất trong quý III/2026.

Bước sang quý IV và cả năm 2026, các TCTD kỳ vọng nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng sẽ cải thiện mạnh mẽ hơn dự kiến trước đó, trong đó nhu cầu vay vốn tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt.

Các kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng nhu cầu vay vốn là chỉ báo dẫn dắt đối với diễn biến hoạt động đầu tư toàn xã hội từ 1 - 4 quý, vì vậy, việc nhu cầu này duy trì ở mức cao và tập trung vào khối doanh nghiệp vừa và nhỏ cho thấy hoạt động đầu tư của nền kinh tế tiếp tục có các diễn biến rất tích cực.

Thanh khoản ổn định, kỳ vọng tăng trưởng tín dụng cả năm 2026 đạt 16,4%

Về thanh khoản, hệ thống ngân hàng trong quý III/2026 tiếp tục duy trì trạng thái tốt và được dự báo sẽ tiếp tục cải thiện trong quý IV/2026 cũng như cả năm 2026 và năm 2027. Diễn biến này phản ánh góc nhìn tích cực của các TCTD về thanh khoản, mặc dù áp lực cân đối nguồn vốn vẫn là yếu tố cần được theo dõi sát sao trong bối cảnh nhu cầu tín dụng duy trì ở mức cao.

Tại kỳ điều tra này, các TCTD kỳ vọng mức tăng trưởng bình quân trong quý IV/2026 đạt 4,1% đối với huy động vốn (giảm 0,1 điểm % so với kỳ vọng cho quý III/2026) và 5,3% đối với dư nợ tín dụng (tăng 1,1 điểm % so với kỳ vọng cho quý III/2026). Đặc biệt, trái với động thái điều chỉnh giảm 1,5-1,6 điểm % kỳ vọng về tăng trưởng huy động vốn và tín dụng trong năm 2026 tại kỳ điều tra trước (xuống còn 14,3 - 14,5 điểm %), thì lần này các TCTD giữ nguyên kỳ vọng tăng trưởng huy động vốn ở mức 14,3% nhưng điều chỉnh tăng mạnh 1,9 điểm % lên mức 16,4% đối với kỳ vọng tăng trưởng tín dụng bình quân cả năm 2026.

Bên cạnh đó, tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ tín dụng của toàn hệ thống ghi nhận tín hiệu cải thiện rõ nét hơn trong quý III/2026 và được kỳ vọng tiếp tục khả quan hơn trong những tháng cuối năm tại hầu hết các nhóm TCTD.

Đà cải thiện tình hình kinh doanh tiếp tục được củng cố trong quý III/2026 và được kỳ vọng tích cực hơn trong quý IV/2026, qua đó tạo bệ phóng cho triển vọng lợi nhuận trước thuế cả năm 2026. Thống kê cho thấy có tới 86,1% TCTD kỳ vọng lợi nhuận trước thuế tăng trưởng dương so với năm 2025, trong khi vẫn có 10,4% TCTD lo ngại tăng trưởng âm và 3,5% kỳ vọng không thay đổi.

Các nhân tố nội tại được các TCTD nhận định tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ tích cực đối với hoạt động kinh doanh của TCTD, với 73,9 - 76,3% TCTD đánh giá và kỳ vọng các nhân tố này góp phần cải thiện tình hình kinh doanh trong quý III và cả năm 2026. Mức độ cải thiện trong quý III tích cực hơn quý trước, trong khi mức độ lạc quan đối với triển vọng cả năm 2026 được điều chỉnh giảm nhẹ so với kỳ điều tra trước.

Đồng thời, các TCTD cũng đánh giá các nhân tố khách quan tiếp tục có tác động tích cực đến tình hình kinh doanh, với 65,8% - 71,1% TCTD đánh giá kỳ vọng các nhân tố này góp phần cải thiện tình hình kinh doanh trong quý III và cả năm 2026. Tuy nhiên, mức độ lạc quan đã thu hẹp so với kỳ điều tra trước, cho thấy kỳ vọng của các TCTD về tác động thuận lợi từ các nhân tố khách quan có phần thận trọng hơn.

Đối với thị trường lao động ngành Ngân hàng, thị trường đang chuyển dần từ trạng thái thiếu lao động sang cân bằng hơn khi nhu cầu tuyển dụng tiếp tục duy trì ổn định, tỷ lệ thiếu lao động giảm liên tục trong 3 quý đầu năm nhưng chưa xuất hiện tình trạng dư thừa nhân lực.