Ngân hàng “rót” vốn cho nông nghiệp: Từ hỗ trợ sản xuất đến xuất khẩu

Hiệu quả lan tỏa của dòng vốn ưu tiên

Tín dụng cho lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn là một trong 5 lĩnh vực ưu tiên được các TCTD trên địa bàn Ngân hàng Khu vực 15 tập trung hướng dòng vốn vào, theo chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước.

Số liệu từ Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 15 cho thấy, tính đến cuối tháng 9/2025, dư nợ tín dụng đối với khu vực nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản đạt 81.390 tỷ đồng, tăng 2,66% so cuối năm 2024, chiếm 20,8% tổng dư nợ tín dụng Khu vực 15.

Trong đó, tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn đạt 216.928 tỷ đồng, tăng 1,18% so cuối năm 2024, chiếm 55,5% tổng dư nợ tín dụng Khu vực 15. Tín dụng đối với lĩnh vực xuất khẩu đạt 21.500 tỷ đồng, chiếm 5,5% tổng dư nợ tín dụng Khu vực 15. Tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa đạt 61.263 tỷ đồng, tăng 18,12% so cuối năm 2024, chiếm 15,7% tổng dư nợ tín dụng Khu vực 15. Tín dụng đối với doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao đạt 31 tỷ đồng, chiếm 0,01% tổng dư nợ tín dụng Khu vực 15.

Những kết quả này phần nào phản ánh hiệu quả lan tỏa của dòng tín dụng ưu tiên đối với khu vực nông nghiệp. Một trong những chương trình có tác động mạnh nhất là Chương trình tín dụng cho lĩnh vực nông, lâm, thủy sản, được mở rộng đối tượng và nâng quy mô từ 15.000 tỷ đồng lên 185.000 tỷ đồng qua 4 lần điều chỉnh. Tính đến cuối tháng 9/2025, các ngân hàng thương mại tham gia đã giải ngân với doanh số giải ngân lũy kết đạt 33.725 tỷ đồng, dư nợ 15.852 tỷ đồng.

Cùng với đó là Chương trình cho vay liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp ở Đồng bằng sông Cửu Long theo Quyết định số 1490/QĐ-TTg, giúp hình thành các chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững.

Đáng chú ý, vào tháng 6/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 156/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 55/2015/NĐ-CP về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn.

Nghị định mới đã mở rộng hạn mức cho vay không có tài sản bảo đảm, nâng lên tối đa 300 triệu đồng với cá nhân, hộ gia đình; 500 triệu đồng đối với tổ hợp tác, hộ kinh doanh; 3 tỷ đồng đối với chủ trang trại; 5 tỷ đồng đối với hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã.

Đặc biệt, khách hàng có dự án, phương án sản xuất nông nghiệp hữu cơ hoặc theo mô hình kinh tế tuần hoàn được xem xét cho vay không có tài sản bảo đảm tối đa 70% giá trị dự án...

Trong các ngân hàng thương mại, Agribank tiếp tục giữ vai trò đầu tàu trong việc thiết kế và triển khai các gói tín dụng ưu đãi cho nông nghiệp. Năm 2025, ngân hàng này liên tục đưa ra nhiều sản phẩm tín dụng phù hợp với đặc thù sản xuất của từng nhóm khách hàng, từ nông hộ nhỏ đến các doanh nghiệp lớn trong chuỗi giá trị nông nghiệp.

ThS. Nguyễn Văn Hoàng, Phó Giám đốc Agribank Chi nhánh An Giang chia sẻ, mục tiêu xuyên suốt của Agribank là phục vụ nông nghiệp, nông thôn và nông dân. Chỉ trong 9 tháng năm 2025, tăng trưởng tín dụng của Agribank Chi nhánh An Giang đạt 12%, trong đó chủ yếu tập trung vào khu vực nông nghiệp, nông thôn.

Không chỉ Agribank, những ngân hàng thương mại khác cũng phát triển các gói tín dụng “may đo” cho nông nghiệp, thiết kế theo chuỗi giá trị với kỳ hạn linh hoạt, lãi suất ưu đãi, thủ tục đơn giản. Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp dễ dàng hơn trong việc tiếp cận vốn, giảm chi phí tài chính và tăng khả năng cạnh tranh xuất khẩu.

Ngoài các gói tín dụng, ngành Ngân hàng cũng triển khai nhiều chính sách tháo gỡ khó khăn cho khách hàng bị ảnh hưởng bởi thiên tai, dịch bệnh như cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn giảm lãi phí, giữ nguyên nhóm nợ và cấp vốn mới để khôi phục sản xuất.

Đồng bộ hóa dòng vốn, công nghệ và thị trường

Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng, tín dụng nông nghiệp cần tiếp tục được thiết kế linh hoạt hơn, đặc biệt về thời hạn trả nợ và cơ cấu vốn theo mùa vụ.

Việc điều chỉnh kỳ hạn trả nợ theo chu kỳ sản xuất sẽ giúp doanh nghiệp và nông hộ tránh áp lực tài chính vào thời điểm thu hoạch, đồng thời khuyến khích đầu tư vào khâu chế biến sâu, bảo quản và nâng cao giá trị gia tăng.

Nhằm thúc đẩy mạnh hơn mô hình liên kết “6 nhà” nhà nông, nhà doanh nghiệp, nhà khoa học, nhà băng, Nhà nước và nhà phân phối để đồng bộ hóa dòng vốn, công nghệ và thị trường.

Các tổ chức tín dụng cần phối hợp với cơ quan quản lý triển khai gói bảo hiểm rủi ro thiên tai, nhằm giảm thiểu tổn thất và bảo vệ khả năng trả nợ của khách hàng.

Lãnh đạo các ngân hàng thương mại trên địa bàn Khu vực 15 cho biết sẽ tiếp tục mở rộng tín dụng nhưng gắn liền với kiểm soát rủi ro, đảm bảo chất lượng tài sản và an toàn hệ thống. Lãnh đạo Agribank Chi nhánh Kiên Giang cho biết, khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế đang được cải thiện, nhưng huy động vốn có thể gặp nhiều thách thức, do đó ngân hàng đang chủ động cân đối dài hạn giữa tăng trưởng tín dụng và huy động vốn.

Thời gian từ nay đến cuối năm 2025, các ngân hàng thương mại trên địa bàn sẽ tập trung tăng trưởng tín dụng nhưng gắn liền với kiểm soát rủi ro và đảm bảo chất lượng; đồng thời tăng cường chuyển đổi số, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn tín dụng, thúc đẩy phát triển sản xuất - kinh doanh.