Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh: Dư nợ được đánh giá rủi ro môi trường và xã hội chiếm tỷ trọng gần 28% tổng dư nợ nền kinh tế

Thông tin trên được Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Ngọc Cảnh đưa ra tại Toạ đàm “Giải pháp tín dụng thúc đẩy kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và ESG – Kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn triển khai tại Việt Nam” do NHNN phối hợp với Tổ chức Hợp tác quốc tế Đức (GIZ) và Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức chiều ngày 9/6, tại Hà Nội.

Phát biểu khai mạc tọa đàm, Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, trước những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, suy thoái môi trường, cạn kiệt tài nguyên đến phát triển kinh tế và ổn định xã hội thì tăng trưởng xanh, kinh tế tuần hoàn và thực thi quản trị rủi ro môi trường và xã hội không còn là một lựa chọn mà đã trở thành một yêu cầu cấp thiết. Chính vì vậy, chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng xanh – phát triển kinh tế đi đôi với bảo vệ môi trường và sử dụng hiệu quả tài nguyên là xu thế tất yếu để Việt Nam hướng đến một tương lai bền vững, bao trùm và thịnh vượng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Thời gian qua, thúc đẩy kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững được Chính phủ Việt Nam đặc biệt quan tâm, thông qua việc hoàn thiện Luật Bảo vệ môi trường, ban hành khá đầy đủ khung chính sách quốc gia về tăng trưởng xanh như các Đề án, Chiến lược, Kế hoạch hành động quốc gia về chống biến đổi khí hậu, phát triển kinh tế tuần hoàn, khuyến khích kinh doanh bền vững, phát triển năng lượng,… cũng như những cam kết quốc tế mạnh mẽ của Việt Nam về phát triển bền vững, giảm phát thải khí nhà kính. Trong đó, phát triển kinh tế tuần hoàn, áp dụng tiêu chuẩn môi trường, xã hội và quản trị không chỉ là giải pháp môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên mà còn là mô hình phát triển mới, góp phần nâng cao năng suất, sức chống chịu và khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, bên cạnh nguồn lực từ ngân sách nhà nước, nguồn huy động quốc tế, Phó Thống đốc cho biết, Chính phủ đều đặt yêu cầu trọng tâm phải thúc đẩy tín dụng xanh, đáp ứng nhu cầu vốn chuyển đổi nền kinh tế. Vì vậy, thời gian qua, ngành Ngân hàng đã vào cuộc tích cực, chủ động triển khai các giải pháp đồng bộ, cụ thể:

NHNN đã xây dựng định hướng, đề ra mục tiêu rõ ràng cho các TCTD trong triển khai hoạt động cấp tín dụng xanh, ngân hàng xanh, quản lý rủi ro môi trường và xã hội tại các Đề án, Chiến lược phát triển ngành Ngân hàng, phù hợp với mục tiêu quốc gia về tăng trưởng xanh và cam kết của Việt Nam tại các diễn đàn quốc tế;

Ban hành các văn bản hướng dẫn về hoạt động tín dụng xanh; triển khai nhiều cơ chế, chính sách tín dụng ưu đãi, khuyến khích đối với nông nghiệp hữu cơ, sản xuất nông nghiệp theo mô hình kinh tế tuần hoàn; Cho vay Đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao phát thải thấp vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL),..

"Hiện nay NHNN đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách nhà nước đối với doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh vay vốn tại ngân hàng thực hiện dự án xanh, tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn ESG; phối hợp với các tổ chức quốc tế ban hành tài liệu hướng dẫn xây dựng hệ thống quản lý rủi ro môi trường xã hội trong hoạt động cấp tín dụng, nâng cao năng lực thực thi ESG cho các TCTD", Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh thông tin

Về phía các TCTD, Phó Thống đốc cho biết, các TCTD đã nâng cao nhận thức, ngày càng ưu tiên phân bổ nguồn vốn cho lĩnh vực xanh, mô hình kinh tế tuần hoàn, đồng thời từng bước lồng ghép các yếu tố ESG vào chiến lược phát triển, hoạt động kinh doanh của tổ chức mình.

Kết quả cho thấy đã có sự tăng trưởng mạnh cả về số lượng TCTD tham gia cấp tín dụng xanh và quy mô, tốc độ tăng trưởng dư nợ xanh. Đến nay, đã có 82 TCTD phát sinh dư nợ tín dụng xanh, dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2017-2025 đạt trên 20%/năm. Dư nợ được đánh giá rủi ro môi trường và xã hội đạt trên 5,1 triệu tỷ đồng, tăng gần 25 lần so với cuối năm 2017, chiếm tỷ trọng gần 28% tổng dư nợ nền kinh tế.

Phó Thống đốc cho biết, tọa đàm được tổ chức trong bối cảnh Việt Nam đang quyết liệt triển khai các chủ trương, định hướng lớn của Đảng và Nhà nước với trọng tâm triển khai mạnh mẽ các mục tiêu mà Đại hội XIV và Kết luận số 18 của Ban chấp hành Trung ương Đảng đã đề ra về phát triển nhanh, bền vững, phấn đấu tăng trưởng GDP bình quân đạt từ hai con số trở lên giai đoạn 2026-2030, chuyển đổi sang nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, ưu tiên phát triển năng lượng tái tạo để hướng tới phát thải ròng vào năm 2050, tạo động lực bứt phá cho kinh tế tư nhân, bắt kịp xu hướng toàn cầu về tài chính xanh, phát triển bền vững.

Trước yêu cầu đặt ra về huy động nguồn lực góp phần đổi mới mô hình tăng trưởng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, bên cạnh kết quả đạt được, Phó Thống đốc cũng thẳng thắn nhìn nhận hoạt động tín dụng xanh của hệ thống ngân hàng còn một số khó khăn, thách thức như: Chưa có các quy định, tiêu chí cụ thể xác định dự án tuần hoàn và áp dụng ESG, thiếu hướng dẫn cụ thể về việc chứng nhận xanh, thực hiện báo cáo và công bố thông tin; Yêu cầu ngày càng cao về quản trị, chất lượng nguồn nhân lực ngân hàng trong lĩnh vực môi trường, xã hội, khí hậu để nhận diện, thẩm định quản lý, giám sát khoản cấp tín dụng cũng như tư vấn, hỗ trợ khách hàng đáp ứng các tiêu chí về xanh, tuần hoàn, ESG và tiêu chí mới của quốc tế về phát thải; Cơ chế phối hợp với các cơ quan, doanh nghiệp, người dân để giám sát việc sử dụng vốn vay đúng mục đích, hiệu quả sử dụng vốn vay cho mục tiêu bền vững. Để giải quyết những khó khăn này không chỉ có sự nỗ lực của ngành Ngân hàng mà cần phối hợp đồng bộ các cơ quan quản lý Nhà nước, sự hỗ trợ chia sẻ kinh nghiệm của các tổ chức quốc tế.

"Tọa đàm hôm nay có ý nghĩa thiết thực giúp ngành Ngân hàng tiếp tục triển khai kế hoạch hành động thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh, đồng thời gợi mở cách thức triển khai cơ chế, chính sách tín dụng hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân thực hiện các dự án xanh, tuần hoàn và thực thi ESG, qua đó góp phần thực hiện hiệu quả các chủ trương của Đảng, Nhà nước về chuyển đổi xanh, phát triển bền vững", Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh nhấn mạnh.